Gümüşhane için ürettiği önemli fikirlerle tanınan Gümüşhane’nin sevilen ismi Onur Çak, sosyal medya hesabından yaptığı son paylaşımda Gümüşhane için yine çok önemli bir konuyu gündeme getirdi. Gümüşhane’nin UNESCO Miras Listesi’ne aday olması gerektiğini örneklerle anlatan Onur Çak’a teşekkür ederek yazısını aynen yayımlıyoruz.
Gümüşhane İçin Unesco Miras Listesi Adaylığı / Onur Çak
Turizmin gelişmesi için, sahip olduğumuz tarihi ve kültürel değerlerin dünyada geçerliliği olan belgelerle desteklenmesi gerekmektedir. Bu belgelerin başında #UNESCO tarafından verilen #DünyaMirasListesi ve #SomutOlmayanKültürelMirasListesi gelmektedir.
Gümüşhane’de turizmin gelişmesi açısından, bu listelerde yer almak büyük önem taşımaktadır. Bir alanın UNESCO Dünya Miras Listesi’ne girebilmesi için insanlık için olağanüstü evrensel değer taşıması, özgünlüğünü ve bütünlüğünü koruması ve sürdürülebilir bir koruma planına sahip olması gerekir. Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’ne girebilmesi için ise, unsurun topluluklarca kuşaktan kuşağa aktarılan, kimlik ve kültürel çeşitliliği yansıtan, yaşayan ve korunabilir bir gelenek veya uygulama olması şarttır.
Bugün Gümüşhane’de UNESCO listelerinde kayıtlı bir alan bulunmamaktadır. Ancak bu, ilimizde değerli yapıtların olmadığı anlamına gelmez. Aksine, Gümüşhane birçok önemli kültürel ve doğal mirasa sahiptir.
UNESCO Dünya Miras Listesi’ne Aday Olabilecek Tarihi ve Kültürel Değerlerimiz
1- Satala Antik Kenti (Kelkit/Sadak Köyü): Roma İmparatorluğu’nun doğu sınırında, Parth ve Sasani tehdidine karşı kurulan en önemli lejyonlardan XV Apollinaris’in merkezi. Bölgenin askeri ve kültürel tarihine ışık tutan bu kent, diğer lejyon merkezleri gibi UNESCO listesi için güçlü bir adaydır.
2- Karaca Mağarası: Doğal güzelliği ve jeolojik özellikleriyle dikkat çeken eşsiz bir miras.
3- Santa Harabeleri, İmara Manastırı, Eski Gümüşhane, Krom Vadisi, Köse Vank Kilisesi: İlimizin kültürel çeşitliliğini ve tarihsel zenginliğini yansıtan yapılar.
UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’ne Aday Olabilecek Unsurlarımız
1- Tel Helva Geleneği
2- Pestil ve Köme Yapımı
3- Yayla Şenlikleri ve Yaylacılık Kültürü
4- Halk Oyunları
5- El Sanatları (ahşap oyma, taş işçiliği, kilim dokuma)
6- Yöresel Mutfağın Ritüelleri (kuymak, siron, dolma, pancar çorbası, lemis)
Bu değerlerden birinin veya birkaçının UNESCO listelerine girmesi halinde ilimize katkıları:
1- İlimizin tanınırlığını artıracak,
2- Turizmde marka değerini yükseltecek,
3- Ziyaretçi sayısını artırarak ekonomik canlılık sağlayacak,
4- Kültürel mirasın korunması konusunda yerel ve ulusal bilinç oluşturacak,
5- Uluslararası fon ve desteklere erişimi kolaylaştıracak,
6- Gümüşhane’nin uluslararası görünürlüğünü güçlendirecektir.
Kısacası, Gümüşhane’nin sahip olduğu kültürel ve doğal miras, UNESCO listeleri için güçlü adaylık potansiyeli taşımaktadır. Bu değerlerin korunması ve uluslararası düzeyde tanıtılması, ilimizin turizmde hak ettiği yere ulaşmasına önemli katkılar sağlayacaktır.