Röportaj: Av. Fehmi Atay
Röportaj Konuğu: Yunus Balcıoğlu
Bugünkü misafirimiz, Türkiye’nin en güzel sesli hafızlarından; Diyanet İşleri Başkanlığı ve ilahiyat camiasının sevilen, renkli simalarından biri. Kur’an-ı Kerim, ezan, kaside, Mevlid-i Şerif ve gazel gibi pek çok dinî musiki formunu kendine has üslubuyla yorumlayan, çok farklı bir sese ve ekole sahip. İstanbul Büyük Çamlıca Camii imam hatibi, şair ve yazar Hafız Yunus Balcıoğlu Hoca.

F. ATAY: Hoş geldiniz Hocam.
YUNUS BALCIOĞLU: Hoş bulduk efendim, sağolun.

F. ATAY: Doğum yeriniz Kastamonu; özellikle din adamı yetiştiren önemli şehirlerimizden biri. Eski Diyanet İşleri Başkanımız Tayyar Altıkulaç hocamız da şehrin yetiştirdiği önemli değerlerden biri. Kastamonu’ya, ülkemize ve kültürümüze çok büyük hizmetleri olan efsane bir başkan.
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, Diyanet teşkilatına gerçekten çok büyük emekleri var. Kur’an’a ve Kur’an ilimlerine inanılmaz derecede hizmet etmiş, bizim öncümüz olmuş, rol model bir büyüğümüz.
F. ATAY: Onunla birlikte Diyanet adeta kabuk değiştirdi, değil mi hocam?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, gerçekten öyle. Diyanet bünyesindeki birtakım birimlerin ve yurt dışı teşkilatlarının kuruluşu hep onun başkanlığı zamanında olmuş ve din görevlisine bir kimlik kazandırmıştır.

F. ATAY: Çocukluğunuz nerede geçti, nerede doğmuşsunuz? Oradan başlayalım.
YUNUS BALCIOĞLU: Ben 1964’te Kastamonu’nun Kadıoğlu köyünde doğdum. Çocukluğum ve ilköğretim tahsilim köyde geçti. İlkokul tahsilim, daha doğrusu… Beş yıllık ilkokul eğitiminin ardından kendi köyümde hafızlık yaptım. Hafızlık hocam Hüseyin Sezat Hocam’ın ilk hafızıyım. İlkokulu köyümde okudum. Şöyle, köyümüz Kadıoğlu köyü. Küçük bir parçadır köyümüz. Yakın mesafede, bizim köyümüzden biraz daha büyük olan Çavundur köyü vardı. Orada ilkokulu bitirdim.
F. ATAY: Kendi köyünüzde ilkokul yok muydu?
YUNUS BALCIOĞLU: Şöyle, toplamda kırk beş hanelik köyü üç parçaya bölmüşler. Tabii dağınık olmuş oluyor. Ama Çavundur köyü bütün bir köydür. Yetmiş hanelik falan bir köydür. Orada ilkokul vardı.
F. ATAY: Mesafe ne kadardı?
YUNUS BALCIOĞLU: Yürüme mesafesi onbeş dakika.
F. ATAY: Her gün onbeş dakika gidiş, onbeş dakika dönüş yürüyordunuz?
YUNUS BALCIOĞLU: Yürüyorduk, evet.
F. ATAY: Peki, ilkokul fotoğrafınız var mı hocam?

İlkokul diploma fotoğrafım haricinde fotoğrafım olmadı
YUNUS BALCIOĞLU: Çocukluğumuz köyde geçince, o günün şartlarında, yetmişli yıllarda fotoğraf makinesi vesaire pek yoktu. Sanıyorum benim sadece ilkokul diplomamda fotoğrafım vardır.
Şimdiki imkânlar gerçekten farklı. Yeni nesil daha anne karnındayken fotoğraflanmaya başlıyor: üç aylık, beş aylık… Ondan sonra doğum fotoğrafları falan da oluyor. İlk fotoğrafım ilkokul diplomam için çekildi. Daha küçük yaşlarda, köyümüze İstanbul’dan misafirliğe gelen akraba ve dostlarımız tarafından çekilen mutlaka fotoğraflar vardır ama maalesef benim elimde yok.
F. ATAY: Anne babanız ne iş yapıyordu?
YUNUS BALCIOĞLU: Efendim, anne babam çiftçiydi aslında. Annem ev hanımı. Tabii köylerdeki ev hanımları, şehir hayatındaki ev hanımları gibi değil; yapmadığı hiçbir iş olmayan ev hanımı. Babam aynı zamanda emekli; Kastamonu Şeker Fabrikası’ndan emekli. Hâlâ köyde yaşıyorlar. Sık sık ziyaretlerle gidip gelmeye çalışıyorlar. Bizi seyrediyorlar şu an. Buradan da onlara hayırlı, sağlıklı ve uzun ömürler diliyorum.
Tabii Fehmi Hocam, “Ana başa taç imiş, her derde ilaç imiş. Bir evlat pir olsa da anaya muhtaç imiş.” Babaya da aynı şekilde. Biz hiçbir zaman unutmadık bu hakikati. Bir yerlere geldiğimizden falan değil. “Cennet annelerin ayakları altındadır.” Babamız da öyledir.

İlkokul ve hafızlık
FEHMİ ATAY: İlkokula ne zaman başladınız?
YUNUS BALCIOĞLU: Ben ilkokula beş yaşındayken başladım. Babam beni göndermeye başlamıştı. Kayıtsız olarak, büyüklerimizle, abilerimizle, ablalarımızla gidip geliyorduk. Beş yaşında rahatlıkla okuyordum ve çarpım tablosunun tamamı ezberimdeydi.
F. ATAY: Peki, ilkokul bitti. Ondan sonra hedef neydi? Anne babanızın sizinle ilgili düşüncesi neydi?
YUNUS BALCIOĞLU: Bulunduğumuz çevre zaten dar bir çevre. Orada artık çocuğun geleceğini anne baba çiziyor; daha doğrusu, kararları baba veriyor.
Televizyon programı yayımlandığı zaman hayatta olan babam Mustafa Balcıoğlu, 11 Ekim 2026 tarihinde Hakk’a yürüdü. Allah rahmet eylesin.
Ben hep şunu söylüyorum: Üniversite mezunu, hatta üniversitede ders veren; eğitim kademesinin her alanında, her kademesinde ders vermiş ve vermekte olan bir insan olarak şunu rahatlıkla söyleyebilirim ki benim babam ilkokul mezunu ama babamın birçok konuda rahatlıkla hallettiği meseleleri çözmekte ben çok zorlanıyorum. Mesela çocuklarımı yetiştirirken babam kadar başarılı olduğumu söyleyemem. Babam hakikaten işin püf noktasını çözmüş bir insan.
Ben ilkokula devam ederken, ilkokul biter bitmez hafızlığa başlayacağıma hükmetmişti zaten. Rotayı babam çizmişti. Çocuk yaşlarda sağda solda şarkılar falan söylerken etrafımızdaki insanlar da bizi keşfetmişti. “Çok güzel sesi var.” diyorlardı. Ben belki bir şeyin farkında değilim ama ses konusunda, kulak malumunuz, siz de bu işle biraz meşgul olan bir insan olarak bilirsiniz. Aldığı sesi verebilmek bir kabiliyet işidir yani.

F. ATAY: Başka bir alternatifiniz, başka bir seçiminiz var mıydı?
YUNUS BALCIOĞLU: Yoktu. Okumamak, başka bir okul… Muhakkak ki okuyacaktım. Onu biliyorum. Babam da zaten öyle demişti. Hafızlıkla o sınırı belirlediği için okumaktan başka bir alternatifim yoktu.
F. ATAY: Hafızlık derken ailede böyle okuyan başka birisi mi vardı?
Babam Naim Karaman Hoca’da hafızlığa başladı
YUNUS BALCIOĞLU: Allah rahmet eylesin, Naim Hoca hakikaten muhteşem bir insandı. Allah mekânını cennet eylesin. Babam kendisinden hafızlığa başlamış. Üç dört sayfa öyle yarım kalmış. İçinde, kendi yarım kalan hafızlığını oğluna tamamlama arzusu vardı: “Ben bitiremedim ama hiç olmazsa oğlum hafız olsun.”
F. ATAY: Kaç kardeşsiniz?
YUNUS BALCIOĞLU: Dört kardeşiz, en büyüğüm. Üç erkek, bir kız kardeşimiz var. Benim dışımda üniversite okuyan olmadı. Lise, ilkokul ve ortaokul mezunu olanlar var.
Hafızlık hocam, “Siz çok değerli olacaksınız.” derdi
F. ATAY: Hafızlık ne kadar sürdü? Yatılı mı kaldınız?
YUNUS BALCIOĞLU: İki seneye yakın sürdü. Hayır, ben köyde, bizzat hocamın evine gidip gelerek okudum. Hocamızın bu işi sahiplenmesi çok önemliydi. Çocuk yaşlarda, çocukluğun verdiği şeyle insan bazen bıkabiliyor. Akranlarınız sokaklarda güle oynaya eğlenirken siz Kur’an’ı elinize almışsınız, ezberlemekle meşgulsünüz. Bu biraz bıkkınlık verebiliyor. Ama hocam bana, “Oğlum, bir gün hafızlık antika olacak. Siz çok kıymetli olacaksınız, parmakla gösterileceksiniz.” derdi.
Ailenin ilk hafızı benim
F. ATAY: İlk hafız siz misiniz?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, ben oldum. Benden sonra ikinci hafız amcamın oğlu. O da şu anda Kastamonu İmam Hatip’te hoca. O da benim peşimdeydi. Bir yıl sonra o da hafız oldu. Amcaoğluyla aramızda bir yaş vardır.
F. ATAY: Peki, ilkokul bitti, hafızlık da bitti elhamdülillah. Ondan sonra?
YUNUS BALCIOĞLU: Ondan sonra… Hatta o günlerde, 1977-78’de hafızlığımı bitirdim. O yıllarda Kastamonu İl Müftüsü merhum Ahmet Keskin Hoca vardı. “Koca Müftü” tabiriyle anılır. Babacan bir insan, nur yüzlü bir adamdı. Yüzüne baktığınız zaman o nuru gerçekten görüyordunuz. Hafızlık cemiyetime bizzat köye gelmişti ve yaptığı vaazın ardından ağlamıştı. “Evlatlardan çekeceğiz.” diyerek… Hâlbuki kendi evlatlarını hep okutmuştu. Mehdi Keskin, Bedri Keskin… O Keskinler hep hukukçuydu. Hatta bir tanesi Apo davasında müdahil avukat olarak bulundu. Öyle iyi yetişmiş insanlardı. “Dinî eğitim veremedim, bir hafız bile yetiştiremedim.” yakınmasıyla “Evlatlarımızdan çekeceğiz.” diyerek ağlamıştı. O günü hiç unutmuyorum.
Hac mevsiminde hafızlar müstakil mezarlara defnedilirdi
F. ATAY: Hafızlıkla ilgili önemli bir Hac hatıranız var, neydi Hocam o hatıranız?
YUNUS BALCIOĞLU: Türkiye’den ilk yıllarda otobüsle hacca gidip geliyorduk. Yolculuklar uzun sürüyordu. Yaşları sebebiyle bazı hacılarımız salgın hastalıklardan ötürü hastalanırdı. O yıllarda vefat olayları çok olurdu. Hatta toplu ölümler olurdu. Vefat eden 100-200 hacı için kanala benzer bir çukur kazılır ve bütün ülkelerin hacıları oraya defnedilirdi. Vefat edenlerin arasında hafız olanlar biliniyorsa onlara müstakil bir mezar kazılır ve oraya defnedilirdi.
F. ATAY: Çok ilginç, gerçekten çok güzel.
YUNUS BALCIOĞLU: Hafızlara özel bir mezar açılıyor ama diğerlerini yan yana diziyorlardı. Hafızların kabri ayrıydı. Kur’an’a ve hafıza saygının bir gereği. Hiç unutamıyorum.
F. ATAY: Bu hatıranız, Peygamberimizin hafızlarla ilgi hadisini akla getiriyor.
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, aynen öyle. Peygamberimiz, “Eşrâf-ı ümmetî, hameletü’l-Kur’ân.” buyuruyor. Yani, “Ümmetimin en şereflileri hafız olanlardır.” buyuruyor. Canlı Kur’an’lar ve Kur’an’ı taşıyanlar için çok güzel bir müjde…
Hafızlık yaparken gittiğim cemiyetlerde ezanları ben okurdum
F. ATAY: Peki, siz hafızlık yaparken gittiğiniz cemiyetlerde ve camilerde Kur’an okur muydunuz?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, evet. Köy ortamında, yakın köylerde oluşan cemiyetlerde okuyorduk. Ama çok ezan okuyordum ben. Hocam ezanı benim okumamdan çok zevk alırdı, çocuk sesimle bile. Çok güzel okuduğumu söylerlerdi. Hatta etrafta, köy hoparlörünün sesinin ulaştığı yerlerde, tarlalarda falan çapa işiyle meşgul olan teyzeler, ablalar durup işlerini bırakıp dinlerlermiş. Öyle duyardık hep.
F. ATAY: Hocanız, günün birinde sizin çok iyi bir kârî ve Türkiye’nin güzel sesli hafızlarından biri olacağınızı söyledi mi?
YUNUS BALCIOĞLU: Bu şekilde ifade etmedi belki ama böyle bir beklentisi vardı. O kabiliyeti bende görmüştü ve bu konuda beni çok destekledi. İmam Hatip Okulu yıllarında da sesim fark edilince mevlit programlarına hemen çağırırlardı. Programların aranan ismi olmuştum.
F. ATAY: Peki, bu sesi ilk defa kim keşfetti?
YUNUS BALCIOĞLU: Şöyle söyleyeyim: Bu iş, talebenin kabiliyeti kadar hocanın da başarısıdır belki. Her sabah, belli bir vakitte kalkıp ders dinletmek için hocamın evine giderdim. Hocalık, mesaisi en erken başlayan, en geç biten görevlerden biri. Üstelik benim hocam bu işi gönüllü, fahri olarak yapıyordu. İnsanlara kolay gelebiliyor belki ama sabahın bilmem ne saatinde… Sonra bir istirahat zamanı vardır. O istirahat zamanında ben hocamı yatağından kaldırıyor, evine gidip ders veriyordum. Benim için bir görevdi ama hocam için çok büyük fedakârlıktı. Allah onlardan razı olsun.
F. ATAY: Bu kolay bir iş değil. İki yıl, düşünebiliyor musunuz? Hem hocanız hem de yenge hanım açısından… O annenin özverisini düşünebiliyor musunuz?
YUNUS BALCIOĞLU: Allah razı olsun onlardan. Hafızlıkta karşılıklı fedakârlıklar şart. Fedakârlık olmadan olmuyor. Ben oyun ve eğlenceden fedakârlık yapıyorum. Onlar istirahatlerinden, uykularından, işlerinden ve çocuklarından fedakârlık yapıyorlar. Bu iş onların asli görevleri değil. Pek çoğu bu işi gönüllü olarak, Allah rızası için yapıyor. Onun için onların fedakârlıkları çok daha fazlaydı.
F. ATAY: Hafızlık esnasında, hocaların uyguladığı şiddet olayları da oluyor maalesef. Sizde de oldu mu?
YUNUS BALCIOĞLU: Bazen dayak yediğimiz de olurdu. Bunu söylemekte hiçbir beis görmüyorum. Çünkü o günün şartlarında böyleydi. Eğitimin bir parçası gibiydi sanki. Her ne kadar hoş görülmese ve Kur’an’la ilgisi olmasa da…
Ben çok dayak yemedim. Babamdan da yemedim. Bir iki defa belki. Hocamdan da bir defa dayak yedim ama o bizi yola getirmeye yetti. Dersimi güzel yaptığım zaman hocamla birlikte evde kahvaltı ederdik. “Oğlum,” derdi, “sen hafız olacaksın, hoca olacaksın. Zenginler sana kızını vermek için yarış edecekler.” Öyle hoşuma giderdi ki bu sözler. Bunlar beni çok motive ederdi. Ama dersimi yapmadığım, dersim iyi olmadığı zaman hocam hoca kesilirdi. O zaman otoritesi başka bir hâl alırdı: Herkes görevini yapacak, herkes üzerine düşeni yapacak. Allah binlerce kere razı olsun. Amin, amin.
Dört gün boyunca Kur’an’ın yarısını cemaatin huzurunda okudum
F. ATAY: Ne kadar güzel. Hafızlık sonrası icazet merasimi yapıldı mı?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, merasim yapıldı. “Hafız dinlenme” tabiri olur. Dört gün süreyle… Eski usul, dört gün boyunca hafızlığımı, yani Kur’an’ın yarıya yakınını, cemaat huzurunda bizzat okudum.
F. ATAY: Şimdiki hafızlarda pek böyle hafız dinleme geleneği yok galiba. İcazet merasiminize kaç hafız katıldı?
Dört gün boyunca evimizde ikramlar yapıldı
YUNUS BALCIOĞLU: Ben tektim. Dört gün süreyle evimizde yemekler verildi. Müthiş bir bereket… Hiç unutmuyorum, babam, çok özür dilerim, o yemek için büyükbaş bir hayvan kesmişti.
F. ATAY: O gün size takdim edilen hediyeler oldu mu?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet. Hafızlığımız cuma günü biter. Salı günü dinlenmeye başlanırdı: Salı, çarşamba, perşembe, cuma. Cuma günü bittikten sonra camide insanlar toplanmıştı. Herkesin elini öptürürler. Hâlbuki eli öpülecek insan hafız bence, değil mi? Hadi büyüklerin neyse… Âdet böyle. Çok yaşlı olmayan insanların da elini öptük. O anda burnumun kanadığını hatırlıyorum. Bir anda müthiş bir kan boşaldı.
Herkes bana hediye ve para verdi. O günün şartlarında bayağı hoşuma gitmişti. Ciddi bir birikimdi yani. İnsanların ilmi, irfanı, kariyeri ne olursa olsun Kur’an ehline özel bir ikram ve iltifatı var. Gerçekten Anadolu’da, daha doğrusu bizim kültürümüzde, Kur’an’a saygı, hafıza saygı, hocaya saygı çok farklı. Bazen mahcup edecek derecede oluyor. Yaşça dedemiz ve babamız yaşında olan büyüklerimiz, hafızlık sonrası gittiğimiz cemiyetlerde Kur’an okuduğumuz zaman çok duygulanırlar; Kur’an’a olan saygılarından ötürü bizim elimizi öpmeye kalkarlardı.
Benim hocam İmam Hatip mezunu bile değildi. O günün şartlarında merhum Gönenli Mehmet Efendilerin, Abdurrahman Gürses Hoca Efendilerin, Hasan Akkuşların hayatta bulunduğu bir devirde bir müddet gelmiş, Nuri Osmaniye’de Kur’an okumuşlar.
Hafızlık yaptığım köyde önce fahri imamdı benim hocam. Sonra kadroya geçti. Pek İmam Hatip kültürü falan yoktu. “Beni de öyle İstanbul’a göndeririz, bir müddet orada ders okur, ondan sonra hoca olur.” dedi. Sonra Müftü Bey, merhum Ahmet Keskin Hoca da, “İmam Hatip’e göndeririz hafızımızı; okur, büyük hoca olur, çok güzel yerlerde görev yapar inşallah.” dedi. Ben de o anda İmam Hatip’in hakikatini fark ettim ve o şekilde Kastamonu’da İmam Hatip’e başladık.
Kastamonu İmam Hatip yılları
F. ATAY: Kastamonu, aileden ilk ayrılışınız, ilk gurbetiniz miydi?
YUNUS BALCIOĞLU: İlk gurbetimdi. Aileden en uzak kaldığım ilk gurbetim ama tabii bizim Kastamonu’da kendi evimiz yoktu. Babamız sağ olsun, orada ev kiraladı. Rahmetli babaannemiz yanımızda kaldı. Yemeklerimizi yapar, bizimle ilgilenirdi.
Amcamın oğluyla birlikte İmam Hatip okuluna başladık. Kısa bir süre sonra küçük kardeşim Halil de normal ortaokul ve liseye devam etti. Üç kişi, yani kardeşim, amcamın oğlu ve ben, aynı evde kaldık. Babaannem de bizimle kaldı.
Kastamonu, Millî Mücadele’de çok şehit vermesiyle ünlü bir şehir. Dedem bir şehit çocuğu. Millî Mücadele yıllarında 11-12 yaşlarındaymış. Dedemin babası askere gidiyor; nerede kaldığı, hangi cephede olduğu belli değil. Belki araştırılsa bulunabilir ama öyle bir imkânsızlıklar içerisindeymişiz.
İmam Hatip hayatımız o şekilde devam etti. Bu arada talim ve terbiye, yani Kur’an talimi malum olduğu üzere önemli. Sadece hafızlıkla iş bitmiyor. Bursa’da Özdağ Hocam vardı. Hakikaten büyük bir İslam âlimidir. Şu anda hayatta ve İmam Hatip’te öğretmendir. Yayımlanmış 20’ye yakın kitabı var. Belki akademik hayatın içinde olmadı ama bence profesördür, öyle söyleyeyim. Sonra yine Kastamonu’nun büyük velilerinden merhum Mehmet Feyzi Efendi Hazretleri’yle tanıştık. Evine zaman zaman gidip geldik. Şeyh Şaban-ı Veli gibi bazı isimleri zaman zaman görüyorum.
Kur’an yarışmalarının tartışmasız birincisiydim
F. ATAY: İmam Hatip’te Kur’an yarışmaları yapılıyor muydu?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, Kur’an-ı Kerim yarışmaları oluyordu. Keşfedildikten sonra hep birinciliklerimiz oldu, elhamdülillah.
F. ATAY: Hatırlıyor musunuz ilk yarışmayı?
YUNUS BALCIOĞLU: Hatırlıyorum, çok iyi hatırlıyorum. O zaman il birincisi olmuştum. Bölge birinciliğine gittiğimde çok rahatsızdım. Ankara Hacı Bayram Camii’nde, Ankara’da yapıldı. Bölge yarışmasında başarısız olmuştum çünkü müthiş derecede rahatsızdım, hastaydım. Rahmetli Yahya Soyyiğit, Allah mekânını cennet eylesin… Yahya’yla aşağı yukarı aynı dönemde yaşadık. O birinci olmuştu, ben de ikinci.
F. ATAY: Bu vesileyle Yahya Soyyiğit hocamızı da rahmetle analım. Cenab-ı Hak gani gani rahmet eylesin, mekânını cennet eylesin inşallah. Peki, İmam Hatip bitti. Okulunuz nasıldı?
Kastamonu İmam Hatip Lisesi en başarılı okullardan biriydi
YUNUS BALCIOĞLU: Mesleğe adam yetiştirmesi açısından, Türkiye’de belki üç beş İmam Hatip’ten birisiydi bizim okuduğumuz yıllarda. Çok kalifiye bir eğitim kadrosu vardı. Çok kıymetli hocalarımız vardı. Son sınıfta mesela tefsir derslerimize Musa Özdağ Hocamız gelirdi. Tefsir dersimiz başından sonuna kadar Arapça geçerdi.
Hadis yarışmaları olurdu. Ben İmam Nevevî’nin Kırk Hadis’ini baştan sona ezberlemiştim. Yüz hadis, yani yüzlerce hadisi senetleriyle birlikte ezberlemiştik. Hâlâ o malzemeleri kullanıyoruz.
İmam Hatip Lisesinin güreş takımındaydım
F. ATAY: Değerli hocam, sizin hafızlığınızın ve güzel sesinizin yanında bir de pehlivanlık yönünüz var. O nereden geliyor?
YUNUS BALCIOĞLU: Okullar arası yarışmalara katıldım. Genel anlamda güreşle yaklaşık beş altı sene ilgilendim. İmam Hatip Lisesi’nde, lise hayatım boyunca bu ata sporunu yaptım. Ondan sonra devam etmedi.
F. ATAY: Güreş hocanız kimdi?
YUNUS BALCIOĞLU: Güreş hocam Samsunluydu. O da birkaç sene önce vefat etti. Allah rahmet eylesin. Onunla telefonlaşırdık. Kırkpınar’da baş güreşen bir insandı. İdmanları onunla yapardık. Başarılı yıllarımız oldu.
F. ATAY: Ramazan aylarında Kastamonu’da mukabele okudunuz mu? Anadolu’da güzel bir Ramazan geleneğidir mukabele.
YUNUS BALCIOĞLU: Kastamonu’da pek mukabele okuma fırsatım olmadı. Çünkü Ramazan eğitim günlerine denk geliyordu ve okulda oluyorduk. Gündüz pek fırsatımız olmuyordu. Öyle bir imkân olmadı maalesef. Hafta sonları veya teravihlerde gittiğimiz camilerde ezan okutur ve müezzinlik yaptırırlardı bize.
F. ATAY: Kastamonu sizi iyi tanırdı o zaman?
YUNUS BALCIOĞLU: Çok iyi tanırlardı, evet. Kastamonu’da Hazreti Pir Camii vardır. Şeyh Şaban-ı Veli Hazretlerinin orada metfun olduğu, makamının bulunduğu yerdir. Oranın imamı İbrahim Hocamız vardı. Daha sonra oğlu Faik Hocamız oldu. Mehmet Feyz Efendi’nin talebesidir o da. Harika bir sesi, enfes bir Kur’an tilaveti vardı. Cuma günleri hep Kehf suresini okurdu. Benim oraya imam olmam için çok uğraştı.
Cuma günleri Kehf suresinin tamamını tertil üzere okurdu. “Maşallah! Seni buraya imam yapalım.” derdi. Tabii İmam Hatip’te talebeyiz o zaman. İmam Hatip’ten sonra üniversite hayatı var. Oradan ayrılmak zorundayız. Ben de o mazereti öne sürerek İstanbul’a geldim. Geliş o geliş oldu.
Her zaman okul ikincisi olurdum
F. ATAY: Meslek derslerinde başarılı olunca okul birinciliği kaçınılmaz olmuştur?
YUNUS BALCIOĞLU: Genel anlamda okul ikincisiydim ben ama çalışkandım. Çok çalışırdım. Gürol Şahin vardı; o kardeşim hep birinci olurdu. Şu anda doktor, genel cerrah. Okul birincisiydi. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’ne girdi.
Ben de üniversite sınavında ciddi bir puan almıştım. Üniversite sınavı için özel bir çalışmamız çok fazla yoktu ama derslerimiz iyiydi. Türkiye’de bizim okuduğumuz yıllarda sekiz ilahiyat fakültesi vardı. Ben yukarıdan aşağıya puan sırasına göre sekizini yazdım. İkinci bir üniversiteyi, başka bir fakülteyi hiç yazmadım. Birinci tercihimiz Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi’ydi. O günkü heyecanımı hiç unutamıyorum. Birçok başka bölüme girebileceğim seviyede, bayağı yüksek bir puanla oraya girmiştik. Üniversite puanı vardı o yıllarda. Sizin yıllarınızda da var mıydı bilmiyorum. Ayrıca okula girişte Arapça ve Kur’an-ı Kerim’den imtihan yapıldı.
F. ATAY: Kastamonu İmam Hatip’te öğrenciyken İstanbul’a gelip gittiniz mi?
YUNUS BALCIOĞLU: Birkaç defa gelip gittim. Üniversite sınavı için geldiğimde, daha önce bir defa gelmiştim. Sınav için İstanbul’a gelişim ikinci gelişimdi.
O zaman sınavlar iki aşamalıydı. Benim için enteresan bir hatıra: Kadir Gecesi’nin ertesi günü üniversite sınavı vardı ve ben oruçlu olarak sınava girdim. Herkesin masasında çikolatalar, sular vardı. Ben oruçluydum. Sınavı bitirip tekrar kontrol ettiğimde bitmesine daha bir saat vardı. Sınav salonundan en erken çıkan öğrenci bendim. Çok şükür, birinci tercihimi ciddi bir puanla kazanmıştım. Bu, insanların midesinden değil zihninden çalıştığının güzel bir misalidir.
F. ATAY: Okula giriş imtihanları da vardı, değil mi? Üniversiteyi kazanıyorsunuz ama sonra okulda da sınava giriyorsunuz.
YUNUS BALCIOĞLU: Puanınız ne olursa olsun okulda mutlaka Arapça ve Kur’an-ı Kerim imtihanı olurdu. Muafiyet sınavına girdik. Ben o sınavı da geçmiştim.
F. ATAY: Peki, İstanbul’a geldiniz. Kastamonu’nun yetiştirdiği çok büyük âlimler var. Şeyh Şaban-ı Veli Hazretleri gibi büyük Allah dostları var. Eski Diyanet İşleri Başkanımız Tayyar Altıkulaç hocamız, Prof. Dr. Hasan Küçük Hoca… Okulların büyük bir kısmını dışarıdan bitirmiş. Bizim de mantık hocamızdı. Bunlar Kastamonu’nun yetiştirdiği büyük değerlerden. Bunlarla irtibatınız oldu mu?
YUNUS BALCIOĞLU: Tayyar Altıkulaç Hocamız o yıllarda Diyanet İşleri Başkanı’ydı; biz İlahiyat Fakültesine girdiğimiz yıllarda. Dolayısıyla onunla pek teşrikimesaimiz olmadı. Ama buyurduğunuz gibi Hasan Küçük Hocamız, memleketinden gelen her kişiyi bağrına basardı. Burs verirdi. Onun bursunu alanlardan birisiyim. Hepimize kol kanat gererdi. Allah ona rahmet eylesin.
Üzerimizde her bakımdan, hayat tecrübesi açısından çok emeği vardır. Birçok nasihatini dinlemişizdir.
Rahmetli Mustafa Göl Hocamız bizim Kur’an-ı Kerim hocamızdı. Birinci dönemde, ikinci dönemde rahatsızlandı ve Hakk’a yürüdü. İlahiyat Fakültesi’ndeki elleri öpülesi hocalarımızın bir kısmı hayatta, bir kısmı rahmete kavuştu.
F. ATAY: Allah hepsinden razı olsun. Evet, onlar gerçekten Türkiye’nin çok büyük değerleriydi. En büyük avantajımız, şansımız onlara yetişip onlardan feyiz almak oldu.
YUNUS BALCIOĞLU: Biz ilk ağızdan, ilk kaynaktan onlardan öğrendik. Daha doğrusu edebi, adabı, güzel terbiyeyi, ahlakı… Kişiliğimizin şekillenmesinde onların çok büyük emekleri var. Cenab-ı Hak vefat edenlere rahmet eylesin. Hayatta olanlara da sağlık ve afiyet diliyoruz.
Görev hayatı
F. ATAY: İstanbul’a geldiniz. İstanbul’a gelmeden önce Kastamonu’da resmî bir görev aldınız mı?
YUNUS BALCIOĞLU: İstanbul’a gelmeden önce görev almadım. Bu konuda bizi bir şekilde bilinçlendirmişlerdi. Öyle ya da böyle, bu bir kader tecellisi. Önceden de görev alabilirmişim, onu sonradan öğrendim.
İlahiyat Fakültesi’nde talebe olduğumuz yıllarda, birinci sınıftan ikinci sınıfa geçeceğim ara dönemde fakülte camiinde müezzin ihtiyacı oldu. Bir yarışma açıldı. Yarışmaya girdik, bizi aldılar o zaman. Fakülte hem okulumuz hem iş yerimiz, hem de görev alanımız gibi oldu. Çünkü bizim alanda sosyal münasebetler, malum, çok öne çıkar; insanlarla ilişkiler… Bu da halkın arasına indiğimiz oranda gelişir. Bir taraftan okurken öğrendiklerimizi uygulama alanı bulmuştuk. O şekilde fakülte camiinde üç yıla yakın görev yaptım. Sonra İlahiyat Fakültesi son sınıftayken üç yıl kadar Yeni Camii’nde müezzin olarak görev aldım. Orada da epeyce görev yaptık. Hâlâ İlahiyat Fakültesi’nden cemaatimiz olan insanlarla münasebetlerimiz devam ediyor. O civardaki esnafların talebemiz olan çocukları, orada meskûn ailelerin çocukları… Hâlâ görüştüğümüz insanlar var.
Marmara İlahiyat Camii bizim için ayrı bir üniversite gibi oldu. Şunu samimiyetle ifade ediyorum: Dinî ilimlerin ve bu mesleğin halkla buluştuğu, halkın içindeki kısmı cami hizmetleridir. Biz bir taraftan ilim elde ederken bir taraftan da cami hizmeti yapmakla adeta ikinci bir okul bitirmiş gibi olduk.
Diyanet İşleri Başkanımızla beraber görev yaptık
F. ATAY: Sizden önce miydi, sonra mıydı bilmiyorum ama İlahiyat Camii’nde Diyanet İşleri Başkanımız Prof. Dr. Safi Arpaguş hocamızla birlikte görev yaptınız mı?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, bir müddet birlikte görev yaptık. Benden sonra da devam etti. Allah selamet versin, Rabbim muvaffak eylesin. Diyanet İşleri Başkanı oldu. Orada imamet görevini yaparken ardından akademik çalışmalar, yüksek lisans ve doktora geldi. Sonra İstanbul Müftülüğü ve ardından Diyanet İşleri Başkanlığı…
Öyle zannediyorum, Safi Hoca’nın İstanbul Müftülüğü ve Diyanet İşleri Başkanlığı görevlerinde imamlık geçmişinin çok önemli bir rolü oldu. Çünkü mesleği biliyor ve mihraptan geliyor hocamız, başkanımız. Allah hizmetlerini daim eylesin.
F. ATAY: Bizim zamanımızda okulda seçmeli ders vardı. Sizde de var mıydı?
YUNUS BALCIOĞLU: Tabii ki seçtik. Nuri Özcan Hocam müzik anlamında temellerimizi atan kişidir. Allah hayırlı, uzun ömürler versin. Fakülte korosundaydık biz de tabii ki. Hemen koroya dâhil olduk. Birçok temel eseri orada meşk ettik.
Kur’an çalışmaları ve dinî musiki
F. ATAY: İlk televizyon tecrübesi bu yıllara mı denk geliyor?
YUNUS BALCIOĞLU: Fakülte camiinde görev alınca etrafımız bizi tanımaya başladı. Sağ olsun, o zaman Fatih Çollak Hocam televizyonlara çok çıkıyordu. Tavassut etti. TRT 2’nin yapımcısı Yusuf Ziya Alçakaya ile bizi tanıştırdı. Hatırladığım kadarıyla 1987’de ilk kez televizyona çıktım. O gün bugündür…
F. ATAY: İlk televizyon programında ne okudunuz?
YUNUS BALCIOĞLU: Kur’an okudum tabii, Kur’an-ı Kerim. Bir müddet Kur’an okudum. Sonra mevlitler başladı. Mevlitle öne çıkmaya başladık. Ama şunu söyleyeyim: Belki bizim o yönümüzü çok iyi bilmeyen insanlar olabilir. Allah’a hamdolsun, çok sağlam bir Kur’an talimi aldık.
Medine’de bir evde mevlit esnasında Peygamberimizin görülmesi
F. ATAY: Ama önce mevlithanlık yönünüzden söz edelim. Mevlitle ilgili neler söylemek istersiniz?
YUNUS BALCIOĞLU: Çocukluğumuzun belli yaşlarında katıldığımız mevlit cemiyetleri olmasaydı mesleki açıdan bu kadar yetişemezdik. Mevlit, bu milletin öz Türkçe olarak peygamberine olan aşkının ifadesidir. Balkanlarda besteli mevlitler var. Hatta biz onları bir albüm hâline getirdik. Belki görmüşsünüzdür, biliyorsunuz; besteli ve koro hâlinde okuyorlar. Mevlit coğrafyalara, zamanlara ve mekânlara hükmetmiş. Bu millet mevlitte kendisini, özünü bulmuş; imanını onunla tazelemiş adeta.
Memleketimizde birçok cemiyet mevlitsiz olmaz. Birisi vefat eder, mevlit okutur. Sünnet olur, mevlit okutur. Çocuğu askere giderken mevlit okutur, askerden dönünce de mevlit okutur. Düğün yapar, mevlit okutur. Hatta düğünlerde mevlit okunduğu zaman, yanlış yapan bazı insanlar bile “Bu düğün mevlitlidir.” diyerek saygıları gereği içki içmezler. Böylesine güzel bir kültürel faaliyet.
İnsanların duymasını özellikle çok arzu ettiğim bir anekdot paylaşmak istiyorum. Mevlitle ilgili Amir Hocamla da zaman zaman konuşuruz. Allah gani gani rahmet eylesin; Nevşehir Camikebir’den emekli İsmet Rafet Çalışkan diye çok kıymetli bir hocaefendi vardı. Beni çok severdi. İlahiyat okuduğumuz yıllarda da sonraki görev hayatımda da hep beni takip etti. Muhabbetimiz vefatına kadar devam etti.
Bunu bizzat kendisi anlattı. Ankara Hacı Bayram Camii’nin kadim imamlarından Zekâi Sarsılmaz Hoca, İsmet Rafet Hoca’yı çok severmiş ve onunla yakınlığı varmış. Zekâi Sarsılmaz Hoca, Cumhuriyet’in ilk yıllarında Medine’ye göç etmiş, orada 20 yıl hafız yetiştirmiş. Orada bir evde bizim mevlidimiz okunmuş. Hoca bunu anlatıyor. Ben üçüncü kişiyim; yaşayan kişiden dinleyenden dinledim.
Mevlidin “Merhaba” bahsine gelindiği zaman insanlar musafaha yapıyor, “Merhaba”yı Türkçe okuyorlar. Mevlidin Türkçe olduğu belli; Türklerle Arapların karışık olduğu bir cemiyet. Belli bir yere geldikten sonra içlerinden biri, askerî komut verircesine dikkat çekiyor ve “Şu anda Efendimiz Aleyhissalâtü Vesselâm, Hulefâ-i Râşidîn’le birlikte meclisimizi şereflendiriyor.” diyor. Zekâi Sarsılmaz Hoca da “Vallahi, billahi, bu gözler Peygamberimizi orada halifeleriyle birlikte gördü.” diyor. Mevlidimiz işte bu.
F. ATAY: Saçlarım diken diken oldu. Ne kadar güzel. Aşkla okunsun yeter ki.
YUNUS BALCIOĞLU: Siz Allah’a ve Allah’ın Resulü’ne saygı gösterirseniz Allah bunu size bir şekilde gösterir. “Sakın terk-i edepten, kûy-i mahbûb-i Hudâ’dır bu; nazargâh-ı İlâhî’dir, makâm-ı Mustafâ’dır bu.” Evet, Peygamberimizin bir grup askerle Medine’ye girişi esnasında ayaklarını Medine’ye doğru uzatan bir paşayı ikaz etmesi üzerine söylenen “Sakın terk-i edepten…” sözleri, Peygamber’e saygısızlık yapılmaması yönünde bir uyarıdır.
Eğer siz Peygamber’e bu kadar saygılı olursanız Allah da Peygamber’ine duyduğunuz saygıdan ötürü Medine’nin bütün minarelerinden o sözü okutabilir. İlk defa sizin orada söylediğiniz, başka hiç kimseye söylemediğiniz, hiç kimsenin haberi olmayan bir sözü size söyletir ve size olan sevgisini ifade eder.
Arafat Dağı’nı Kur’an sadalarıyla inlettik
F. ATAY: Diyanet görevlisi olarak kutsal topraklarda bulundunuz mu?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, pek çok defa bulundum. Bu da Kur’an’ın bize ayrı bir ikramı oldu. Hem kutsal topraklarda hem de Diyanet İşleri Başkanlığının yurt içindeki ve yurt dışındaki faaliyetlerinde, irşat ekiplerinde bulundum. Ama kutsal topraklar başka. İslam’ın beş temel esasından biri olan hac vazifesi esnasında, Arafat Dağı’nda vakfe öncesinde, dua öncesinde yıllarca Kur’anlar ve ilahiler okuduk.
Hac vazifesini yerine getiren milyonlarca hacı adayının manevi duygularına ortak olmak bambaşka bir duygu. Her tarafı bembeyaz kefeni andıran ihramlarıyla dolu hacı adaylarının bulunduğu Arafat Dağı’nı Kur’an sadalarıyla inlettik. O şanslı hafızlardan biri de bendim, elhamdülillah. Ne kadar şükretsem azdır. Bu, Kur’an’ın bereketi ve bize, daha doğrusu hafızlara bir ikramıdır. Milyonların içinde bu şansı yakalayan nadir insanlardan birisiniz. Bu çok büyük bir nimet.
Ben İstanbul tavrı konusunda kendimi geliştirdim
F. ATAY: Türkiye’de Kur’an okuyan hafızlarımız arasında sizin çok farklı bir üslubunuz, çok farklı bir yönünüz var. Diğerlerinden çok daha farklı. Bu, özel olarak takip ettiğiniz birinin tarzı mı yoksa size mi ait?
YUNUS BALCIOĞLU: Efendim, şöyle: Ben hep Türk ağzını, İstanbul ağzını esas aldım ve kendimi hep o yönde geliştirmeye gayret ettim. Rahmetli Kani Karaca Üstad’la uzun müddet münasebetimiz oldu. İstanbul ağzının en sağlamlarından birisiydi ve musikide bir dehaydı.
Sekiz yıl Beyazıt Camii’nde birlikte mukabele okuduk. Vefatına kadar birlikte mukabele okuduk. Çok sağlam bir hafızdı. “Elham gibi, Fatiha gibi hafız.” derler ya…
F. ATAY: Kani Karaca ile ilgili olarak Emin Işık Hocam derdi ki: “İki üç bin kişinin arasında tokalaşırdık. Elimi sıkınca biraz durur ve ‘Emin abi.’ der, sarılırdı bana. Parmaklarındaki gözlerle beni tanırdı.” derdi Emin Hocam. Allah her ikisine de rahmet eylesin.
Kani Karaca bende iz bırakan abilerimden biridir
YUNUS BALCIOĞLU: Çok özel bir kabiliyet, evet. Çok özel bir insan. Çok uzun müddet beraberliğimiz oldu. Birçok mevlitte bulunduk. Bende en çok iz bırakan insanlardan birisiydi. Rahmetli Kani Karaca ve Kemal Tezergil Hocayla epeyce meşk ettik. Bir müddet Üsküdar Musiki Cemiyeti’ne devam ettim. Amir Ateş Hocayla da… Amir Ateş Üstadımız zaten baş tacımız. Allah ömürler versin. Hâlen Üsküdar Musiki Cemiyeti Başkanı hocamız.
F. ATAY: Amir Hocamız beste etüt derslerine geliyordu, değil mi?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, derslere geliyordu. Bizim dersimize gelmedi ama tabii ki zaten tanışıyorduk. Amir Hocamla birçok programda beraber oluyorduk. Merhum Kemal Tezergil’le münasebetimiz oldu. Merhum Aziz Bahriyeli Üstad’ı, Fevzi Mısır Üstadımızı, Halil İbrahim Çanakkaleli’yi… Bu eski sesleri canlı olarak dinleme ayrıcalığını Allah bize lütfetti. Hepsinin üzerimizde bir etkisi var. Ben de naçizane, Fehmi Hocam, hep eski sesleri dinlerim. Gazel ve Kur’an-ı Kerim kayıtlarını dinlerim. Hafız Sami’yi, Hafız Kemal’i hep esas alırım.
Ezan hizmeti ve yurt dışı hatıraları
F. ATAY: Avrupa’nın birçok yerinde, Amsterdam, Rotterdam, Frankfurt, Köln ve Münih gibi büyük şehirlerin merkezlerinde camiler var. Siz zaman zaman oralara gidiyor, programlar yapıyorsunuz. Pandeminin ilk başladığı ve tırmanışa geçtiği dönemlerde oralarda gündüz ezanlar okundu. İnsanlar sokaklardan telefonlarıyla kaydettiler.
YUNUS BALCIOĞLU: Evet.
F. ATAY: Onlar da sığınılacak tek varlığın Allah olduğunu hatırladılar.
YUNUS BALCIOĞLU: Evet.
F. ATAY: “Allahu ekber, Allah en büyüktür.” Ezanın gerçekten çok farklı bir anlamı var; kültürümüzde çok ayrı bir yeri var.
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, ezan bizim için çok kıymetli bir değer. Rahmetli Emin Hocam, “Ezanın iki yönü vardır: Birisi Müslümanı camiye davet, ikincisi imansızı imana davet.” derdi.
F. ATAY: İnsanlar sizi sesinizden tanıyor, değil mi?
YUNUS BALCIOĞLU: Tanıyorlar. Ama geçen bir yerde bir espri yaptım. Dedim ki: “Pehlivan çırağına bütün oyunları öğretirmiş ama bir oyunu kendisine bırakırmış; bir ihtiyaç hâlinde kullanmak için.” Onun için iyi takipçilerim beni çok iyi tanırlar falan diyorum. Gerçekten de tanıyorlar.
Yurt dışı programları ve hatıralar
F. ATAY: 1990’larda Kudsi Ergüner’le, ben sizin Almanya’da, Hollanda’da tasavvuf konserlerinizi izledim. Kudsi Bey’i o zaman Türkiye’den bazı hafızlarla, rahmetli İsmail Biçer’le, Yusuf Ağabey’le… Türkiye’nin en güzel seslerinden bir tanesiydi. Siz tabii dünyanın çok farklı coğrafyalarına gittiniz. Unutamadığınız hatıralar var mı?
YUNUS BALCIOĞLU: 1990’lı yıllarda başladı. 1998’de rahmetli İsmail Abi ve Yusuf Abi, Amir Hocaların da olduğu araçta vefat etmişlerdi. Türkiye iki büyük değerini kaybetti. Allah onlara rahmet eylesin. Aynı araçta bulunan Amir Ateş ve Fevzi Mısır hocalarımız yaralı olarak kurtuldu. O dörtlüden sadece Amir Ateş Hocam hayatta. Allah sağlık, afiyet versin. Fevzi Abi de daha sonra Hakk’a yürüdü.
Vefatlarından sanıyorum 15 gün kadar önce Kudüs’te beraberdik. Her ikisi de vardı. Rahmetli İsmail Biçer’in kamerasını hiç yanına almadığı hâlde o seyahatte yanına aldığını hatırlıyorum. Şimdiki gibi telefonlar kameralı değildi; büyük kameralar vardı. Mescid-i Aksa’da şurada burada çekimler yaptı. Cumartesi günü kamera kullanmak yasaktı ve tehlikeliydi. Onu bile yaptı rahmetli.
Dönüşte uçakta rahmetli İsmail Biçer’le yan yana oturuyorduk. Üç beş koltuk önde rahmetli Yusuf Gebzeli vardı. Ses ve rüzgâr konusundaki hassasiyeti malum. “Yunus’cum, şimdi bak.” dedi. Dizime dokundu, ayağa kalktı. Uçak daha hareket etmemişti. Dört beş koltuk öteye doğru üfledi. “Yusuf Abi, ya bir yerden bir rüzgâr geliyor.” dedi.
Kudsi Bey, Allah selamet versin, dünyada Türk müziğini tanıtan önemli bir değerimiz. Dünyanın birçok yerini birlikte gezdik. Beraber çok şey yaşadık tabii. Konser esnasında seyircilerden kalkıp sema eder gibi dönen insanlar mı dersiniz, şakır şakır ağlayan insanlar mı dersiniz… Bunların tamamı benim de Hollanda’da ve Almanya’da izlediğim konserlerde yaşandı. Bunlar, tamamına yakını yabancılardan oluşan konserlerdi.
F. ATAY: Konser sonrası veya konser esnasında hiç unutamadığınız bir hatıra var mı?
YUNUS BALCIOĞLU: Şöyle, söylediğiniz gibi, konserlerde belki yüzde 95 itibarıyla gayrimüslim insanlar olurdu. Musikinin diliyle, aşk diliyle… Başka bir dine mensup olduğu hâlde konser esnasında şakır şakır ağlayan, gözyaşı döken insanlarla kucaklaştığımızı çok iyi hatırlıyorum. Ondan sonrasını ben bilemiyorum tabii. Belki olanlar olmuştur.
Şiirleriniz ve besteleriniz
F. ATAY: Yunus Hocam, şairlik yönünüz pek bilinmiyor ama çok güzel şiirleriniz olduğunu biliyorum. Bu yönünüzü anlatır mısınız? Ne kadar şiiriniz var?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, şiire çok büyük merakım var. Okumasını da yazmasını da severim. Gençliğimde yazdığım şiirlerim vardı ama onlar çok amatörce çalışmalardı.
Şiirlerimin yoğun olarak yazıldığı tarih aralığı 2011-2025’tir. Büyük bir kısmını bu tarihler arasında yazdım. Benim için en anlamlı olanları, Efendimizin huzurunda yazılan naat-ı şeriflerdir.
“Efendime Arz-ı Hâl”, “Fatıma”, “Niyaz-ı Kalbi”, “Mescid-i Aksa Bülbül”, “Aşk Meydanında”, “Can Ayasofya”, “Türk’e Zeval Verme Ya Rab”, “Ömer Halis Demir”, “Tarih Bizi Çağırıyor”, “Atan Şehit, Deden Gazi”, “Özümüz Bir, Sözümüz Bir” gibi… 200’e yakın oldu.
Bunların içinde bestesi yapılmış olanlar da var. Ben de bazen okuduğum mevlitlerde kendi naatımı kaside olarak okuyorum.
F. ATAY: Naat… Özellikle ben de sosyal medyadan takip ediyordum sizi. Peygamberimizin huzurunda, Peygamberimize çok güzel naatlarınız oldu herhâlde, değil mi?
YUNUS BALCIOĞLU: Evet, orada yazdığımız naatlar var. Bunlardan “Fatıma”yı Ender Doğan kardeşim besteledi ve seslendirdi aynı zamanda.
F. ATAY: Harika bestelemiş. Allah selamet versin. Çok güzel bestelemiş. Her ikinizin de gönlünüze sağlık.
YUNUS BALCIOĞLU: Bazen şöyle oluyor, Fehmi Hocam: Güfteyle beste birbiriyle adeta örtüşüyor, kucaklaşıyor. Diğer bir ifadeyle, sizin sözlerini yazdığınız kelimelere bestekâr bir elbise giydiriyor. Sizin sözlerinizi melodik hâle getiriyor. Bu şiirler Ehl-i Beyt sevgimiz açısından çok önemli.
F. ATAY: Türkiye’mizin en gözde camilerinde, İlahiyat Camii’nde görev yaptınız. Üsküdar Yeni Camii’nde… En güzel selatin camilerinde, güzel semtlerde görev yaptınız. Tabii buralarda çok farklı hatıralar olmuştur. Her caminin çok ayrı bir hatırası var. Mimar Sinan da Anadolu Yakası’nın en büyük, en güzel, en gözde camilerinden bir tanesi. En büyük zirve Büyük Çamlıca Camii. Bir sabah namazı kılıyorsunuz. Saat üç dört… Sabah namazı özellikle yaz aylarında çok erken saate geliyor. Namaz bitiyor, cemaate dönüyorsunuz. Bir bakıyorsunuz karşınızda çok büyük simalardan biri, devletimizi yöneten önemli bir isim. Neler hissediyorsunuz? Böyle sürprizler oluyor mu?
YUNUS BALCIOĞLU: Olmaz olur mu? Çok oldu ve olmaya devam ediyor. Devletimizi yöneten idarecilerimizin büyük kısmının bu şekilde olması bizi de motive ediyor. Normal hayatta randevuyla karşılaşamayacağınız simalarla huzurda, secdede beraber olmanın hazzı bir başka. Şöyle düşünüyorum o anda: Allah öyle bir meslek vermiş ki sizi en öne geçiriyor. Toplum gözünde belki zirve olarak görülen insanlar bile size tabi oluyor. Siz imam oluyorsunuz, önder oluyorsunuz. Görev itibarıyla, hükmetme anlamında imamlık yapan kişilere, hükmeden amirlere bile imamlık yapıyorsunuz.
Bunun çok şerefli bir şey olduğunu düşünüyorum. Bu hatıralara gelince, yaşadığım çok şey var tabii. Üsküdar Yeni Camii’de uzun müddet karşılıklı ezanlar okuduk. Malum, orası bir gelenektir. Hâlâ devam ediyor. Çok güzel. Çok uzaklardan müdavimleri vardır. Çok defalar yaşamışımdır.
Sabah ezanını okuyup minarenin kapısını açtığımda karşımda bir sarhoş… Zor konuşuyor. “Hocam, ezanı sen mi okudun?” dedi. “Evet, ben okudum.” dedim. “Dayanamadım, geldim ama hâlimi görüyorsun, içeriye giremem.” dedi. Bizim sarhoşumuz bile böyle. Kültürümüzde hakikaten ayrı bir güzellik var. Ezan okunurken kaç defa derlenip toparlanıyor, önünü ilikliyor; bir defa hazır ol vaziyetine geçiyor. Sanki İstiklal Marşı okunuyormuş gibi hazır ol vaziyetine geçiyor. Elinde şişe varsa onu bir kenara koyuyor. Bizim insanımız böyle. Evet, insanımız çok güzel.
Kur’an çalışmaları ve yeni nesil hafızlar
F.ATAY: Hocam, Kur’an çalışmaları ve yeni nesil hafızlar için ne diyeceksiniz?
YUNUS BALCIOĞLU: Elhamdülillah, ülkemizde 200 bin civarında hafız var. Sayı günden güne de artıyor. Proje okulları, Diyanet İşleri Başkanlığının kursları ve özel kurslar… Allah sayılarını artırsın. Dünyada en çok hafızın olduğu ülkelerin başında geliyoruz.
Bizim zamanımızdaki gibi kilometrelerce, köyden köye gitmek de yok artık. Hafızlar artık çevrim içi olarak da ders verebiliyorlar.
Günümüzde meslektaşlarımız oturdukları yerden her yere ve herkese ulaşabiliyor; sosyal medya ve benzeri araçlarla bunu yapabiliyorlar. Bunu mutlulukla ifade edebilirim. Mesela Ordu’nun bilmem hangi köyünden bir kardeşimiz, “Hocam, sizi takip ediyorum. Yayınlarınızdan, paylaşımlarınızdan çok istifade ediyorum.” diyor. Mutluluk verici bir şey.
Hafız olmak önemlidir ama onu muhafaza etmek ve hayatımıza tatbik etmek hepsinden önemlidir
F. ATAY: Kur’an-ı Kerim okumak isteyenlere ve hafızlarımıza son bir mesajınızı alabilir miyiz?
YUNUS BALCIOĞLU: Tabii, her şeyden önce Kur’an ahlakı… Ahlak olmadan hiçbir şey olmaz. Bir de hafız olmak önemlidir ama en önemlisi onu korumaktır. Hafızlığı devam ettirebilmek, Kur’an’ın istediği şekilde yaşamaktır…
Şimdi görünüşte zahirî bir şey gibi gözüküyor Kur’an okumak. Okuyan, bir kere manasını öğrenecek. İlahiyat Fakültesi’nde ders verdiğim öğrencilerime de aynı seferberliği adeta ilan ediyorum. Bir hafızın Kur’an’ın ne demek istediğini bilmemesi olacak şey değil. Kur’an’ın manasını anlayacağız, hayatımızda uygulamaya, tatbik etmeye çalışacağız.
F. ATAY: Tilavetle ilgili tavır açısından neler söylersiniz?
YUNUS BALCIOĞLU: Bizim tercihimiz İstanbul tavrıdır. Hiçbir zaman modası geçmeyecek bir tavır. Mısır tavrı dünyanın her yerinde başka milletler tarafından icra ediliyor. O onların tavrı. Evet, ama bizim de kendimize has bir tavrımız var. Kardeşlerimiz musikîye emek versinler. Ama şu ayrımı da çok iyi yapmak lazım, Fehmi Hocam.
F. ATAY: Çok teşekkür ediyorum. Gönlünüze sağlık.
YUNUS BALCIOĞLU: Ben de çok teşekkür ederim.
F. ATAY: Başarılar diliyorum sevgili hocam. Allah razı olsun.
YUNUS BALCIOĞLU: Cenab-ı Hak muvaffak eylesin.
F. ATAY: İnşallah, bundan sonraki programlarımızda ileride kısmet olursa belki kitaplarınızla geleceksiniz buraya. Belki notalar, şarkılar, kasideler ve ilahilerle çok daha farklı bir şekilde sevgili seyircilerimizin huzurunda olacağız. Çok teşekkür ederim. Gönlünüze sağlık.
YUNUS BALCIOĞLU: Allah razı olsun efendim. Sağ olun.
YUNUS BALCIOĞLU’NUN ŞİİRLERİNDEN ÖRNEKLER
NATİ ŞERİF
YA RASÛLALLAH
İlticâ ettim sana ben,rûhumu kıl âşinâ,
Yâ Rasûlallah hidâyet eyle Allah aşkına…
İltifâtındır fakîre gül kokundan bir nasîb,
Ya Habîballah şefaat eyle Allah aşkına…
İftirâkındır kılan bu gönlümü hep derbeder,
Ya Nebiyyallah inâyet eyle Allah aşkına…
Kul köledir hep kapında bendeniz hem pür’alîl
Ya Şefîallah şifâyâb eyle Allah aşkına…
Hakk Teâlâ “rahmeten lil alemîn”kıldı seni,
Ya Beşîrallah beşâret eyle Allah aşkına…
Çok zamandır hasretinle inletir bu dert beni,
Ya Tabîballah tabâbet eyle Allah aşkına…
Bir garîbindir HİCÂBÎ rahmetinle kıl medet,
Yâ Rasûlallah şerefyâb eyle Allah aşkına…
Y.B. 06/02/16
***
EFENDİM’E ARZ-I HÂL
Nazar kıl yâ Rasûlellah şu gönlüm hânesîne,
Bu âciz ümmetin hasret o muhyî nefesine…
Firakınla yanar kalbim ateş sönmez ne çare,
Tabib ol da şifa eyle bu ateşle fakire…
Günahım çok yüzüm kare tenim sûzan velâkin,
Ki vadin var şefaatin teselli müznibine…
Niyâzımdır kıyâmette şefâat et Habîbim,
Meded kıl da beni Sen eyle dahil sohbetine…
Makamında boyun bükmüş HİCÂBÎ’dir perîşan,
Senin ol hak-i pâyin pürşifadır ben hakîre…
Y.B. MEDÎNE 19/09/16 02:00
***
F A T I M A
Ol Rasûl-i Müctebânın gülsefası Fâtımâ,
Şah-ı Merdân-ı Alî’nin zî vefâsı Fâtımâ…
Sende eyledi tecelli nesl-i pâk-i Mustafâ,
Âşıkân gözünde nemsin sûz-i dilsin Fatıma
*
Ehl-i beyt-i Mustafa’nın sen ki pürnur annesi,
Sen ki ümmülmü’mininsin zülkeremsin Fâtımâ…
Âcizim amma bilirim dürr-i yektâyı nisa,
Mü’minâtın ekmelisin eşrefisin Fâtımâ…
*
Gözlerinden damlamıştı ol firâkın damlası,
Vakt-i evvel sen kavuştun Ol Habîbe Fâtımâ…
Hamdü lillah bu HİCÂBÎ bende-i âli abâ,
Sen kerimsin lutf-u şefkat kıl gedâya Fâtımâ…
Y.B. 23/03/17
***
BÜLBÜL
A bülbülüm neden feryad edersin,
Nedir derdin hangi yöne gidersin,
Niçin böyle viran yerde gezersin,
Ötme bülbül yüreğimi ezersin…
*
Senin de mi kanadını kırdılar,
Boynu bükük,bağrı yanık kıldılar,
Başın ezip gözlerine kıydılar,
Ötme bülbül şu gönlümü üzersin…
*
Çığlığından bütün ruhlar uyanır,
Cümle alem kan rengine boyanır,
Bu feryada yürek nasıl dayanır,
Ötme bülbül kurşunlara dizersin…
*
Seni altın kafeslere koydular
Vatanına seni hasret koydular
Adını da şeyda diye koydular
Ötme bülbül nefesimi kesersin…
*
Sen aşıksın çaresizsin bilirim,
Hem derdine derman bilsem bulurum,
Gerekirse ben bu yolda ölürüm,
Ötme bülbül mezarımı kazarsın…
*
Güle aşkın ta ezelden bilinir,
Aşık olan yürek kirden silinir,
HİCABİ’nin derdi senden sorulur,
Ötme bülbül fermanımı yazarsın…
Y.B. 23/04/16
***
ÖMER HALİSDEMİR
Komutanın öl dedi aldın emir,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir,
Hakk yolunda tükenen gerçek ömür,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
*
Damarında vardır asil Türk kanı,
Kıyanların kolay çıkmasın canı,
Kıyamette yerin Hamza’nın yanı,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
*
Millet sana vatan sana minnettar,
Şehit deden atan sana minnettar,
Bu toprakta yatan sana minnettar,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
*
Vatan için her şeyinden geçtin sen,
Umulmadık engelleri aştın sen,
Burak ile cennetlere uçtun sen,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
Peygamberim seni tebcil eyledi,
Kıyamette şefaati var dedi,
Anan sütü sana helal eyledi,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
*
Sayende ben şecaatle bilendim,
Ölmeye imrenilir mi, imrendim,
Asaleti inan senden öğrendim,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
*
Sevdiklerin hiç eylemez ağıdı,
Şükran sana, sen dinledin öğüdü,
Gerçek adam, Anadolu yiğidi,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
*
HİCABÎ’ der,ben de huzur bulayım
Vatan için bin can olsun vereyim,
Senin gibi şehadete ereyim,
Mangal yürekli Ömer Halisdemir…
Y.B. 05/10/16
Kaynaklar:
1-ATV’de 22 Ekim 2017 tarihinde ve VAV TV’de 29 Kasım 2021 ve 15 Aralık 2024 tarihlerinde yayımlanan, Fehmi Atay’ın yapımcılığını ve sunuculuğunu yaptığı Yunus Balcıoğlu’nun Hayat Hikayesi | Anıların İzinde programı.
2- Yunus Balcıoğlu ile ilgili notlar – Fehmi Atay
FEHMİ ATAY’IN YAYIMLANMIŞ DİĞER RÖPORTAJLARI
Dr. Mehmet Ali Sarı Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/dr-mehmet-ali-sari-hafiz-olmak-zor-hafiz-kalmak-daha-da-zor/
Talip Akbal Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/kurana-adanmis-bir-omur-seyhulkurra-talip-akbal-hoca/
Amir Ateş Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/fehmi-atayin-hafiz-mevlithan-bestekar-amir-ates-roportaji/
Dr. Fatih Çollak Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/fehmi-atayin-seyhul-kurra-dr-fatih-collak-roportaji/
Ramazan Pakdil Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/fehmi-atayin-seyhul-kurra-ramazan-pakdil-roportaji/
İlhan Tok Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/fehmi-atayin-hafiz-ilhan-tok-roportaji/
Prof.Dr. ismail Karaçam: https://gumushanedenhaber.com/fehmi-atayin-prof-dr-ismail-karacam-roportaji/
Hafız Emin Işık Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/fehmi-atayin-hafiz-emin-isik-roportaji/
Tayyar Altıkulaç Röportajı: https://gumushanedenhaber.com/av-fehmi-atayin-dr-tayyar-altikulac-roportaji/


